Na de Tweede Wereldoorlog worden de kolonies van de Europese landen onafhankelijk. Deze dekolonisatie verloopt in drie fasen. Tussen 1946 en 1956 krijgen de landen in Zuid- en Zuidoost-Azië en het Midden-Oosten hun onafhankelijkheid. Van 1956 tot 1965 gebeurt dit voor verschillende Afrikaanse landen. Na 1965 zijn de Caribische en Oceanische landen aan de beurt.

In het kader van de Koude Oorlog met de Sovjet Unie sluiten de Verenigde Staten en landen in West-Europa op 4 april 1949 in Washington het Noord-Atlantische Verdrag. De Noord-Atlantische Verdragsorganisatie (NAVO) wordt opgericht ter ondersteuning van dit militaire verdrag. Het hoofdkwartier van de NAVO is gevestigd in Brussel.
Als reactie op de aansluiting van West-Duitsland bij het Westen richten communistische landen in Oost-Europa op voorstel van de Sovjet-Unie op 14 mei 1955 het Warschaupact op. Doel van dit militaire samenwerkingsblok is om de Oost-Europese landen meer te betrekken bij de Russen.

Om een eind te maken aan de talrijke en bloedige oorlogen tussen buurlanden, met als dieptepunt de Tweede Wereldoorlog, begint Europa zich in de richting van een integratie te bewegen. Vanaf de jaren vijftig ontstaat een aantal voorlopers van de Europese Unie, die de basis leggen voor een groot aantal aspecten van de huidige samenwerking. De EU zoals we hem nu kennen, is opgericht door het Verdrag van Maastricht in 1993.
De Europese Unie is een intergouvernementele en supranationale organisatie van in meerderheid Europese staten. De EU bestaat momenteel uit 27 lidstaten. Deze leden werken samen op onder andere politiek, economisch en juridisch vlak.

Net na de Tweede Wereldoorlog lopen de spanningen tussen het westen en het oosten hoog op. Het kapitalistisch westerse blok wordt gedomineerd door de Verenigde Staten. Het communistische oosterse blok door de communistische Sovjet-Unie.